ELSENE

Wetenswaardigheden

SchepenbankSchepenbank Nieuwstadt.
Een schepenbank is tijdens het Ancien Régime (vóór-Franse tijd) de voorloper van de huidige colleges van burgemeester en wethouders. De taken van de schepenbank gingen echter verder dan de huidige taken van B&W of schepenen (B). Allereerst hadden zij een rechterlijke taak wat personen en goederen aanging die binnen hun rechtsgebied (de heerlijkheid) vielen. Naargelang de graad van de jurisdictie (hoog, middel of laag) was de schepenbank bevoegd om bepaalde misdrijven tot een zekere kapitaalwaarde te berechten en uitspraak te doen in burgerlijke geschillen. Ook criminele zaken (hogere jurisdictie) konden tot haar bevoegdheid behoren, veelal met uitzondering van deze waarvoor lijfstraffen golden; deze rechtspraak werd waargenomen door landsheerlijke ambtenaren, zoals (hoofd)schouten, drossaards, scholtissen. Ter verdere bestudering door belangstellenden is hier een tafel op de procesdossiers van Nieuwstadt opgenomen, alsmede (als voorbeeld) een tweetal originele processtukken. Eén van onbekende datum (17de eeuw) en één uit het jaar 1737 (een erfeniskwestie). In eerstgenoemde stuk weerlegt de beschuldigde de aanklacht: lees ook de transcriptie.